Oudere vaders kunnen meer hebben

ND, Dick Hofland
Charlie Chaplin, Mick Jagger en Clint Eastwoord gaven het voorbeeld. Harry Mulisch en Jan Wolkers deden het ook. En inmiddels worden ook gewone mannen boven hun 50e vader. Volgens Nijmeegse wetenschappers is dat geen enkel probleem voor de kinderen. Maar wat als je pas tien bent en je vader overlijdt? ,,Ik heb gelukkig een kinderlijke geest.''

Op zijn 55e kreeg hij een zoon, Ruben, en op zijn 57e nog één, Sander. Nu loopt hij met ze op zijn schouders door Efteling, Disneyworld en Madurodam. ,,Ik heb er wel flink over nagedacht of ik dat nou wel zou doen, weer aan kinderen beginnen. Als die twee straks tieners zijn, loop ik tegen de zeventig, dat realiseer ik me heel goed.''

Kees Jansma had al twee zoons, Raymond (32 jaar) en Larue (29). Maar hij en zijn tweede vrouw wilden toch ook graag kinderen. ,,Ik vind kinderen heel erg leuk en ik heb er ook geduld voor, maar ik realiseer me dat er risico's aan zitten. Blijf je fysiek en geestelijk een beetje goed functioneren, zodat je nog veel met ze kunt doen?'', zegt de sportjournalist en perschef van het Nederlands voetbalelftal.

Jansma geniet met volle teugen van zijn jongste kinderen. Beroemdheden als Charlie Chaplin, Mick Jagger, Clint Eastwoord en Pablo Picasso gingen hem voor. Harry Mulisch en Jan Wolkers deden het ook, op respectievelijk hun 65e en 55e werden ze weer vader. Wolkers zei daar ooit over: ,,De familie sterft van boven en groeit van onderen weer aan.''

Voor kinderen is dat minder leuk: de wetenschap dat je vader wel eens kan overlijden of dement kan worden, als je tiener of puber bent. Uit diverse boeken en internetsites blijkt hoe ingrijpend het voor een jong kind is om een vader te verliezen. Tieners vertellen daarin dat ze het verlies tientallen jaren later vaak nog niet hebben verwerkt. De kans dat dat gebeurt als je een oudere vader hebt, is vele malen groter dan in een 'gangbaar' gezin. Nu pas, nu haar vader hoogbejaard is en steeds slechter kan zien, dringt dat tot Astrid Hertog (35) door. ,,Maar toen ik puber was, heb ik daar eigenlijk niet zo bij stil gestaan.''

Ze herinnert zich wel dat ze in winkels soms opmerkingen kreeg als: 'Is dat je opa?', maar volgens haar waren dat meer plagerijtjes. ,,Want mijn vader zag er altijd jeugdig uit en had een goede conditie. Op school hadden ze amper in de gaten dat hij al op leeftijd was.'' Toen zij werd geboren was hij bijna 50. En terwijl zij van de basisschool kwam, ging hij met de vut. ,,Daardoor was hij vaak thuis en dat vond ik leuk.''

Drie wetenschappers van de Radboud Universiteit in Nijmegen stelden enkele dagen geleden dat een hoge leeftijd van de vader geen negatieve medische of psychologische gevolgen heeft voor kinderen. Uit medische literatuur blijkt echter dat kinderen met een oudere vader een grotere kans hebben op achondrolapsie, een groeistoornis. En enkele jaren geleden stelden Amerikaanse en Israëlische onderzoekers dat één op vier gevallen van schizofrenie bij jongens is toe te schrijven aan de ouderdom van de vader. Kinderen van een man van 50 jaar hebben volgens dat onderzoek drie keer meer kans op schizofrenie dan kinderen van een man van 25 jaar.

Meer tijd en geld
De Nederlandse Gezinsraad stelt dat voor de ontwikkeling van kinderen drie dingen essentieel zijn: een stabiel gezin, de opvoedkwaliteit van de ouders en de sociaal-economische situatie waarin het kind opgroeit. Directeur en socioloog Erna Hooghiemstra: ,,Oudere mannen voldoen daar meestal aan, omdat ze over het algemeen meer tijd en geld hebben dan jonge vaders. Ze hoeven over het algemeen geen carrière meer te maken, zijn rustiger en kunnen meer hebben.''

Volgens het CBS groeit het aantal oudere vaders sinds het eind van de jaren negentig met duizenden per jaar, volgens de Gezinsraad is de oorzaak simpel: het toenemend aantal echtscheidingen. Daardoor komen mannen op oudere leeftijd weer op de relatiemarkt, waar ze een (veel) jongere vrouw ontmoeten die nog graag kinderen wil. Er zijn ook sociologen die erop wijzen dat leeftijd geen biologische factor meer is, maar een sociologische: mensen willen, kunnen en mogen heel lang jong zijn.

Kees Jansma: ,,Ik ben dan wel 57, maar ik heb het grote voordeel dat ik een kinderlijke geest heb. Ik ben gek op dierentuinen, pretparken, noem maar op. Daar kan ik enorm van genieten en ik zie dat de kinderen het ook heerlijk vinden. Vanochtend vertelde mijn vrouw nog dat Ruben had gezegd dat ik een lieve pappa ben. Dat heb ik dus blijkbaar te bieden.''

Reacties (2)